ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΟΥ ΦΟΒΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ STRESS ΜΕ ΒΕΛΟΝΙΣΜΟ

Κριτίδου Θάλεια , Οδοντίατρος

Ο Βελονισμός είναι μια θεραπευτική μέθοδος η οποία ξεκίνησε πριν από 5.000 χρόνια από πολλές χώρες του τότε κόσμου, αλλά αναπτύχθηκε και επιστημονικοποιήθηκε στην Κίνα. Στον βελονισμό χρησιμοποιούμε για τη θεραπεία διάφορες βελόνες οι οποίες τοποθετούνται σε ειδικά σημεία του σώματος, της κεφαλής και των άκρων.

Η θεραπευτική δράση του βελονισμού εξηγείται μέσω διαφόρων νευροφυσιολογικών και βιοχημικών μηχανισμών. Υπό την επίδραση του βελονισμού ο οργανισμός εκκρίνει φυσιολογικά (ανάλογα με τις εκάστοτε ανάγκες του) διάφορες ενδογενείς ουσίες.

Οι ουσίες αυτές μπορεί να είναι:

Στο θέμα που θα αναπτύξουμε μας ενδιαφέρουν κυρίως οι κατεχολαμίνες - που είναι οι νευροδιαβιβαστές του Συμπαθητικού Νευρικού Συστήματος και κυρίως η νοραδρεναλίνη και ακετυλοχολίνη - που είναι ο νευροδιαβιβαστής του Παρασυμπαθητικού Νευρικού Συστήματος.

Η Δυτική Ιατρική πιστεύει ότι η ομαλή δράση και λειτουργία των δύο ανταγωνιστικών αυτών πόλων του Φυτικού Ν.Σ., δηλαδή του Συμπαθητικού και Π-Συμπαθητικού, έχει σαν αποτέλεσμα την ομαλή λειτουργία όλου του οργανισμού.

Σύμφωνα όμως και με την παραδοσιακή Κινέζικη Ιατρική: στο Συμπαθητικό σύστημα αντιστοιχεί το Yang(+) και στο Παρασυμπαθητικό αντιστοιχεί το Inn(-). Οι Κινέζοι λένε ότι όταν οι δύο αυτές αντίρροπες και ισόρροπες δυνάμεις, το Inn και το Yang, δηλαδή το αρνητικό και το θετικό ηλεκτρικό φορτίο του οργανισμού βρίσκονται σε αρμονική ισορροπία, υπάρχει υγεία στον οργανισμό. Οταν η αρμονία αυτή διαταράσσεται, τότε παρουσιάζεται η ασθένεια.

Το συναίσθημα του φόβου της οδοντιατρικής καρέκλας και το άγχος είναι μια κλασσική περίπτωση διαταραχής αυτής της ισορροπίας που μπορεί να εξωτερικευτεί με ποικίλες σωματικές, φυτικές αντιδράσεις. Διότι ο φόβος και το άγχος συνοδεύονται από αύξηση του τόνου του συμπαθητικού (σε άλλοτε άλλη ένταση φυσικά) με ανάλογη έκκριση κατεχολαμινών και κορτιζόλης/κορτιζόνης (επινεφρίδια) και ACTH (υπόφυση).

Οι κατεχολαμίνες προκαλούν μεταξύ άλλων:

Ο βελονισμός είναι ένα θεραπευτικό σύστημα που εξισορροπεί γενικά κάθε δυσαρμονία του οργανισμού. Στην προκειμένη περίπτωση βελονίζοντας τα κατάλληλα σημεία διεγείρουμε τους υποδοχείς του Π-συμπαθητικού με έκκριση Ακετυλοχολίνης η οποία ανταγωνίζεται την νοραδρεναλίνη. Το αποτέλεσμα είναι αύξηση του τόνου του Παρασυμπαθητικού με αντίθετα συμπτώματα διότι:

Η Ακετυλοχολίνη προκαλεί

Πολλές φορές μαζί με τον φόβο και το άγχος υπάρχει πιθανόν και κάποιος συνοδός οδοντικός πόνος με αποτέλεσμα να δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος. Αν εξαλείψουμε ένα ή καλλίτερα περισσότερα στοιχεία του φαύλου αυτού κύκλου έχουμε πλήρη ανατροπή της ισχύος του με θετικά αποτελέσματα και για τον ασθενή και για τον γιατρό.

Με τον βελονισμό έχουμε ταυτόχρονα και έκκριση ενδορφινών-εγκεφαλινών με ανάλογη παυσίπονη δράση, ευφορία κλπ. Έτσι και η ουδός του πόνου ανέρχεται. Τελικά, άρεται το συναίσθημα του φόβου και του stress, ο ασθενής ηρεμεί, χαλαρώνει, γίνεται συνεργάσιμος και φεύγει κατευχαριστημένος.

Η κλασσική αντιμετώπιση των προβλημάτων αυτών γίνεται με ηρεμιστικά, ήπιους χειρισμούς εκ μέρους του γιατρού, και ψυχολογική υποστήριξη. Όλοι γνωρίζουμε όμως τις δυσκολίες του θέματος ιδίως όταν αφορούν παιδιά.

Τα αποτελέσματα των ηρεμιστικών διαρκούν όσο και η χρονική διάρκεια δράσης των φαρμάκων με τις γνωστές παρενέργειες. Και οι παρενέργειες είναι το σοβαρό μειονέκτημα της φαρμακευτικής αγωγής.

Με τον βελονισμό μπορούμε αφ'ενός να αντιμετωπίσουμε τα προβλήματα αυτά πολύ αποτελεσματικά στην εκάστοτε συνεδρία, και αφ'ετέρου, σε σοβαρότερες περιπτώσεις να κάνουμε ριζική θεραπεία, αιτιολογική, ανάλογα με την έκταση και την ένταση του προβλήματος.

Τα πλεονεκτήματα της μεθόδου είναι:

Η διαδικασία της θεραπείας με βελονισμό έχει ως εξής: Εξετάζεται ο ασθενής σύμφωνα με την Ανατολική Ιατρική σκέψη, εντοπίζεται η ακριβής αιτιολόγηση του προβλήματος και αξιολογείται η έκτασή του. Ανάλογα λοιπόν με το πόρισμα επιλέγεται το εκάστοτε θεραπευτικό σχήμα. Τα θεραπευτικά σχήματα διαφέρουν όσον αφορά τα σημεία τοποθέτησης των βελονών, τον τρόπο διέγερσής τους, τον αριθμό τους και τις συνεδρίες που απαιτούνται. Σε μια απλή περίπτωση άγχους και μυϊκής σύσπασης, 1 - 2 συνεδρίες είναι αρκετές και ο αριθμός των βελονών είναι συνήθως 8 - 10. Σε σοβαρά προβλήματα φοβίας απαιτούνται 5 - 10 συνεδρίες για να επιτύχουμε όχι απλώς μία καλή συνεργασία με τον ασθενή, αλλά και μια ριζικότερη θεραπεία του προβλήματος. Ήδη από τον 1ο βελονισμό έχουμε θετική απάντηση.

ΦΥΣΙΟΠΑΘΟΛΟΓΙΑ

Κατά την Ανατολική Ιατρική ο φόβος και το άγχος υποδηλώνουν διαταραχή του ενεργειακού συστήματος Κ-Ν το οποίο ως γνωστόν, ανήκει στο επίπεδο Chao-Inn. Ο φόβος και το άγχος γενικά οφείλονται σε Ανεπάρκεια-κενό των δύο αυτών οργάνων. Το κενό αυτό (ένδεια) μπορεί να προέρχεται από:

α) Ανεπάρκεια-κενό αίματος με αποτέλεσμα μειωμένη ενεργειακή τροφοδότηση της Κ.
Συμπτώματα: εκτακτοσυστολές, εφίδρωση.

β) Κενό Ν-Inn. Όταν η ρίζα Inn του Νεφρού είναι σε ένδεια το νερό του Ν δεν είναι επαρκές για να σβήσει την φωτιά της Κ (στον καταστροφικό κύκλο των 5 στοιχείων) με αποτέλεσμα άνοδο της φωτιάς της Κ.
Συμπτώματα: Ταχυπαλμία, ίλιγγος, εμβοές.

γ) Κενό Κ-Yang Όταν το Yang της Κ είναι σε ανεπάρκεια τότε το νερό του Ν υπεραναστέλλει την Κ (εσωτερικός κύκλος των 5 στοιχείων) και έχουμε φαινόμενα υγρασίας στην περιοχή «Φωτιά» του οργανισμού.
Συμπτώματα: Ανησυχία, ταχυπαλμία, δίψα, σφίξιμο στο στήθος.

δ) Συγκινησιακό shock. Ένας έντονος φόβος ή τραυματισμός μπορεί να βλάψουν την ΧΚ και σύμφωνα με τον νόμο των 5 στοιχείων (παραγωγικός κύκλος) μπορεί να βλάψουν και την Κ.
Συμπτώματα: Ρίγη, ανησυχία, εφιάλτες.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ

Χρησιμοποιούμε σημεία Shu-Mu Κ-Ν-ΧΚ. και σημεία Μεσημβρινού Π, Κ,

Στα άτομα με ειδικές ανάγκες προσθέτουμε και το 34 ΧΚ = Ειδικό σημείο μυών και τενόντων για μυϊκή χαλάρωση.

Εκτός από Σωματοβελονισμό μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε και Ωτοβελονισμό. Στον Ωτοβελονισμό μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε κανονικές βελόνες ή ενδοδερμικές μικρές βελόνες (πινεζάκια) ή μαγνητοθεραπεία (μαγνητάκια). Οι ενδοδερμικές βελόνες και οι μαγνήτες παραμένουν στα σημεία 1 - 2 εβδομάδες αναλόγως.

Τα ωτικά σημεία που χρησιμοποιούμε είναι τα εξής:

Κύρια σημεία κατά Κινέζους
Σημεία Κορτιζόλης)
Σημεία λοβών (antifear)
Ν
Κ
Σπ
ΧΚ
Shen-Menn

Βοηθητικά σημεία κατά Nogier
3 σημείο γνάθου
1 Μάτι
24 Αλλεργίας
4 Π
26 Σύνθεση
6 Σ
17 Επιθετικότητα
9 Σπ
19 Δέρμα
O Μηδέν

Στα παιδιά αντί βελόνες μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε ΜΟΧΑ, Μαγνητοθεραπεία ή Laser. Πρόκειται για Soft Laser He-Ne αερίου 632 nM ισχύος 1,5 mW (εντάσεως 3 Α) ή Laser Ga-As ημιαγωγών 910 nM ισχύος 5 mW (εντάσεως 3 Α). Είναι απολύτως ακίνδυνα.

Εάν ο φόβος και το άγχος συνοδεύονται από οδοντικό πόνο προσθέτουμε και τοπικά ή γενικά παυσίπονα σημεία όπως 4 ΠΕ, 11 ΠΕ , 36 Στ ή 44 Στ , 6 ή 7 Στ

Ουδείς κίνδυνος για AIDS ή άλλη μολυσματική νόσο υπάρχει. Οι βελόνες είναι μιας χρήσεως ατομικές και δεν πονάει.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
1. Einstein Albert: "Πως βλέπω τον κόσμο" Μετάφραση Μίνας Ζωγράφου, Αθήνα 1952.
2. Ρώσσης Φ.Π. "Χοανγκ Τι-Νεϊ Κινγκ-Σο-Ουεν" Εκδόσεις Καστανιώτη Αθήνα 1983 (3 τόμοι)
3. Skokljev A. "Βελονισμός" Μετάφραση ιατρού Γ. Καράβη Εκδόσεις Γεωργιάδης, Αθήνα 1985.
4. Κριτίδου Θάλεια "Βιοφυσικές Εφαρμογές των Ακτίνων Laser, η Χρήση τους στον Βελονισμό" Θεσσαλονίκη 1990.
5. Βάλνεφερ Χ. Ροτάουερ Α. "Κινεζική Λαϊκή Ιατρική και Βελονισμός" Μετάφραση Ανδρέα Τσάκαλη, Πύρινος Κόσμος, Αθήνα 1978.
6. Ιπποκράτειο κέντρο Ελλάδος, Διεθνές Μετεκπαιδευτικό Κέντρο Βελονοθεραπείας "Σημειώσεις Α', Β' Ακαδημαϊκού έτους".
7. Ζακ Λαβιέ "Κινέζικος Βελονισμός" Μετάφραση Στυλιανούδη, Πύρινος Κόσμος.
8, Τσιαμπίρη Ολ. Παππάς Κ. "Φυσιολογία" Θεσσαλονίκη 1984
9, Αποστολάκη Μιχ. "Στοιχεία Φυσιολογίας Ανθρώπου - Νευρικό Σύστημα" Θεσσαλονίκη 1995

ΞΕΝΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
1. "Selections from Article Abstracts on Acupuncture and Moxibution" China Association of Acupuncture and Moxibution.
2. Shang Xianmin "Clinical Experiences" Practical Traditional Chinese Medicine & Pharmacology.
3. Bai Xinghua "Chinese Auricular Therapy"
4. Siao Shun-fa "Head Acupuncture"
5. P.M.F. Nogier "Auriculotherapy"
6. Essentials of Contemporary Chinese Acupuncturists' Clinical Experiences.
7. Mann Felix: "The treatment of Disease by Acupuncture" William Heinemann Books, London 1974.
8. Mann Felix: "Acupuncture, cure of many diseases" Pan Books LTP, London 1974.
9. Mann Felix "Scientific Aspects of Acupuncture". William Heinemann Medical Books, London 1977.
10. Nghi Nguyen Van: "Pathogenie et Pathologie Energetiques en Medicine Chinoise" Don Bosco, Marseilles 1977.
11. Togushi M. "The complete guide to Acupuncture" Fredericke Fell, New York 1974.
12. Warren Z. Frank "Handbook of Medical Acupuncture" Van Nostrand Reinhold Company, New York 1976.
13. Ader R. (1981) "Psychoneuroimmunology" Academic Press, New York.
14. Tan L.-Tan M.- Veith I. "Acupuncture Therapy" Routledge and Kegan Paule, London 1973
15. Nemerof "Clinical experience with acupuncture" J. Am. Osteopath. Ass. 71, 866-873 June 1972.
16. Thomas, O.L. "The Autonomous Plexus: possible Acupuncture Receptors" Am. J. Acupuncture, 9:139-144, 1981.
17. Academy of Traditional Chinese Medicine, 1975 "An Outline of Chinese Acupuncture"
18. AM Dental Association, 1973 "Dental Application of Acupuncture"
19. Berger Joel, 1976 "The Use of Acupuncture in Dentistry"
20. Lewith T. George, 1985 "Modern Chinese Acupuncture"
21. Nogier Paul, 1969 "Treatise of Auriculotherapy"


Ανακοινώθηκε στο 1ο ΒΑΛΚΑΝΙΚΟ ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ στη ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ , 28 - 31 Μαρτίου 1996